Raad van State: nieuwe box 3 pas in 2030 invoeren
De Afdeling advisering noemt de novelle voor 2028 onuitvoerbaar. Voor dga’s staan ook het lagere box 2-toptarief en de strengere leengrens bij de eigen bv ter discussie.

De nieuwe box 3 op basis van werkelijk rendement moet pas in 2030 ingaan, en dan in één keer, adviseert de Raad van State. Het kabinet wilde vanaf 2028 beginnen; tot er een nieuw stelsel is, blijft de huidige forfaitaire heffing met tegenbewijsregeling gelden.
De Afdeling advisering raadt de regering aan het wetsvoorstel Wet werkelijk rendement box 3 in te trekken en de novelle niet bij de Tweede Kamer in te dienen, blijkt uit het advies dat op 2 november is gepubliceerd. Het oorspronkelijke voorstel belastte vanaf 1 januari 2028 de jaarlijkse waardestijging (vermogensaanwas), met uitzonderingen voor vastgoed en startende ondernemingen; daar zou pas bij verkoop worden geheven (vermogenswinst).
De novelle zet ook financiële instrumenten vanaf 2028 onder die vermogenswinstbelasting. Spaargeld, vorderingen, rechtstreeks gehouden crypto en sommige verzekeringen blijven volgens Fiscaal Vanmorgen voorlopig onder de aanwasbelasting. Tot 2030 zou zo een hybride stelsel ontstaan. Volgens de Raad van State is dat onderscheid moeilijk te verdedigen en kwetsbaar voor rechtszaken.
Voor dga’s met een hoge rekening-courant blijft de leengrens het punt om op te letten.
Nieuwe box 3 onuitvoerbaar voor 2028
De uitvoeringstoets van de Belastingdienst, die de Raad op 22 oktober ontving, is op alle vijf onderzochte onderdelen negatief. De fiscus acht de novelle technisch mogelijk, maar niet uitvoerbaar voor belastingjaar 2028. Banken kunnen niet alle gegevens leveren om de winst op beleggingen te bepalen, waardoor belastingplichtigen hun verkoopwinsten zelf zouden moeten berekenen. Het tijdelijke stelsel vergt 252 fte en ongeveer € 31 miljoen aan extra uitvoeringskosten.
Houdt het kabinet toch vast aan de novelle, dan adviseert de Raad om de nieuwe box 3 met vermogenswinstbelasting pas per 2030 voor alle bezittingen in te voeren. In beide varianten blijft het huidige forfaitaire stelsel in 2028 en 2029 gelden.
Wat het advies betekent voor dga’s
De dekking raakt ondernemers met een bv direct. De grens voor excessief lenen bij de eigen vennootschap zou vanaf 2027 in vijf jaarlijkse stappen van € 80.000 dalen van € 500.000 naar € 100.000; daar staat tegenover dat het toptarief in box 2 tijdelijk naar 29,2 procent zou gaan. Het kabinet verwacht dat dga’s daardoor geld uit hun bv halen, maar de Raad betwijfelt dat en wijst erop dat belastingopbrengst zo naar voren wordt gehaald. Lees ook waarom ondernemingsvermogen zwaar telt bij de Nederlandse miljonairs.
Ook de verlaging van het heffingvrij vermogen naar € 30.846 en een forfait van 7,87 procent op overige bezittingen in 2027 hebben volgens de Raad onvoldoende politieke steun. Het kabinet heeft het advies nog niet beantwoord. De Tweede Kamer houdt op 3 november een extra procedurevergadering over de behandeling van de novelle.


